Kinderopvangcapaciteit per gemeente en provincie

Hoeveel geregistreerde kinderopvangplaatsen zijn er in verhouding tot het aantal kinderen dat in een gemeente of provincie woont? Met deze kaart van Kinderopvang-Wijzer kun je de kinderopvangcapaciteit vergelijken met het aantal kinderen in de relevante leeftijdsgroepen.

De kaart combineert gegevens over geregistreerde kindplaatsen bij kinderdagverblijven (KDV) en buitenschoolse opvang (BSO) met bevolkingsgegevens. Zo ontstaat een indicatie van de hoeveelheid geregistreerde kinderopvangcapaciteit per 100 kinderen.

Vergelijk kinderopvangcapaciteit per gemeente of provincie

Je kunt de gegevens bekijken op twee niveaus:

• per gemeente;
• per provincie.

Daarbij kun je verschillende indicatoren kiezen, zoals het aantal geregistreerde KDV- of BSO-kindplaatsen, het aantal kinderen in de relevante leeftijdsgroep en het aantal kindplaatsen per 100 kinderen.

Welke gegevens kun je bekijken?

De capaciteitskaart bevat verschillende vergelijkingen.

KDV-kindplaatsen per 100 kinderen van 0 tot en met 3 jaar

Deze indicator vergelijkt het aantal geregistreerde KDV-kindplaatsen met het aantal kinderen van 0 tot en met 3 jaar dat in het betreffende gebied woont.

Een uitkomst van bijvoorbeeld 45 KDV-kindplaatsen per 100 kinderen betekent dat er voor iedere 100 kinderen van 0 tot en met 3 jaar ongeveer 45 geregistreerde KDV-kindplaatsen zijn.

BSO-kindplaatsen per 100 kinderen van 4 tot en met 12 jaar

Voor buitenschoolse opvang wordt het aantal geregistreerde BSO-kindplaatsen vergeleken met het aantal kinderen van 4 tot en met 12 jaar.

Hiermee kun je bijvoorbeeld bekijken of de verhouding tussen geregistreerde BSO-capaciteit en het aantal kinderen in een gemeente hoger of lager ligt dan gemiddeld.

Totale kinderopvangcapaciteit

De kaart kan ook de totale geregistreerde capaciteit van KDV en BSO gezamenlijk weergeven en deze vergelijken met het aantal kinderen van 0 tot en met 12 jaar.

Aantallen kinderen en kindplaatsen

Naast verhoudingscijfers kun je ook de absolute aantallen bekijken, bijvoorbeeld:

• het aantal kinderen van 0 tot en met 3 jaar;
• het aantal kinderen van 4 tot en met 12 jaar;
• het aantal geregistreerde KDV-kindplaatsen;
• het aantal geregistreerde BSO-kindplaatsen.

Wat betekent ‘kindplaatsen per 100 kinderen’?

Het aantal kindplaatsen per 100 kinderen is een capaciteitsindicator. Het is geen percentage kinderen dat daadwerkelijk gebruikmaakt van kinderopvang.

Eén geregistreerde kindplaats kan gedurende de week door meerdere kinderen worden gebruikt. Een kind kan bijvoorbeeld alleen op maandag en dinsdag naar de opvang gaan, terwijl een ander kind dezelfde plaats op andere dagen gebruikt.

Een uitkomst van 50 KDV-kindplaatsen per 100 kinderen betekent daarom niet dat precies 50% van de kinderen naar een kinderdagverblijf gaat.

Geregistreerde capaciteit is geen actuele beschikbaarheid

De kaart is gebaseerd op het aantal geregistreerde kindplaatsen. Dat betekent niet dat deze plaatsen op dit moment ook daadwerkelijk beschikbaar zijn.

Een kinderopvanglocatie kan volledig bezet zijn of een wachtlijst hebben voor bepaalde dagen, terwijl de volledige geregistreerde capaciteit wel in de kaart wordt meegeteld.

De kaart geeft daarom vooral inzicht in de structuur en omvang van het geregistreerde aanbod en niet in de actuele kans om direct een opvangplaats te vinden.

KDV en voorschoolse educatie (VE)

Bij een deel van de kinderdagverblijven wordt voorschoolse educatie (VE) aangeboden. In de gebruikte registratie kan geen afzonderlijk onderscheid worden gemaakt tussen reguliere KDV-kindplaatsen en VE-kindplaatsen.

Deze kindplaatsen worden daarom gezamenlijk als KDV-kindplaatsen meegeteld. Het is dus niet mogelijk om op basis van deze kaart afzonderlijk te bepalen hoeveel geregistreerde capaciteit uitsluitend voor VE beschikbaar is.

Waarom kunnen gemeenten sterk van elkaar verschillen?

De verhouding tussen het aantal kinderen en het aantal geregistreerde kindplaatsen kan per gemeente behoorlijk verschillen. Dat kan onder andere samenhangen met:

• de omvang en samenstelling van de bevolking;
• de aanwezigheid van grote kinderopvangorganisaties;
• de concentratie van voorzieningen in stedelijke gebieden;
• woon-werkverkeer en opvang van kinderen uit omliggende gemeenten;
• lokale verschillen in vraag naar kinderopvang;
• historische ontwikkeling van het kinderopvangaanbod.

Een relatief hoge capaciteit per 100 kinderen betekent dus niet automatisch dat er sprake is van overcapaciteit. Kinderopvang kan ook worden gebruikt door kinderen die buiten de betreffende gemeente wonen.

Gemeenten en provincies vergelijken

De tabel onder de kaart maakt het mogelijk om gemeenten of provincies onderling te vergelijken. Bij verhoudingscijfers wordt het gemiddelde gewogen berekend op basis van het totale aantal kindplaatsen en kinderen.

Daardoor wordt een kleine gemeente niet even zwaar meegeteld als een grote gemeente wanneer het landelijke gemiddelde wordt berekend.

Bij absolute aantallen, zoals het aantal kinderen of kindplaatsen, wordt het gemiddelde per gemeente of provincie weergegeven.

Waarvoor kun je deze kaart gebruiken?

De capaciteitskaart kan bijvoorbeeld worden gebruikt om:

• gemeenten met relatief veel of weinig geregistreerde kinderopvangcapaciteit te vergelijken;
• verschillen tussen KDV en BSO te bekijken;
• provincies onderling te vergelijken;
• te onderzoeken hoe het aantal kindplaatsen zich verhoudt tot het aantal kinderen;
• ontwikkelingen in de kinderopvangsector beter te duiden;
• een eerste indicatie te krijgen van regionale verschillen in het geregistreerde aanbod.

Bronnen en interpretatie

Voor deze kaart worden bevolkingsgegevens gecombineerd met gegevens over geregistreerde kinderopvanglocaties en kindplaatsen.

De bevolkingsgegevens geven het aantal kinderen in de betreffende leeftijdsgroepen weer. De kinderopvanggegevens hebben betrekking op geregistreerde capaciteit. De uitkomsten moeten daarom worden gezien als een vergelijkings- en capaciteitsindicator en niet als een maat voor daadwerkelijk gebruik of actuele beschikbaarheid.

Meer kinderopvangkaarten

Wil je de kinderopvang vanuit een andere invalshoek bekijken? Kinderopvang-Wijzer heeft meerdere interactieve kaarten.

• Kinderopvangkaart Nederland – zoek geregistreerde kinderopvanglocaties per plaats, gemeente, postcode, regio of provincie.
• Grootte kinderopvanglocaties – vergelijk kleine, middelgrote en grote KDV- en BSO-locaties.
• Organisaties en houders – bekijk waar kinderopvangorganisaties en juridische houders actief zijn.
• Rechtsvormen kinderopvang – vergelijk de juridische rechtsvormen van kinderopvanghouders.
• Markt en concentratie – bekijk hoe geregistreerde kinderopvangcapaciteit over aanbieders is verdeeld.
• GGD-regio’s – vergelijk kinderopvang volgens de vaste indeling van GGD-regio’s.

Vergelijk de kinderopvangcapaciteit

Gebruik de kaart bovenaan deze pagina om te wisselen tussen gemeenten en provincies en kies welke indicator je wilt vergelijken. Zo krijg je snel inzicht in de verhouding tussen het aantal kinderen en de geregistreerde kinderopvangcapaciteit in Nederland.