Meer kinderen naar de BSO, minder naar de dagopvang en gastouder
Het gebruik van kinderopvang met kinderopvangtoeslag blijft groeien. In het tweede kwartaal van 2026 maakten gemiddeld 938.000 kinderen gebruik van opvang. Die groei komt vooral door de buitenschoolse opvang (BSO). Het aantal kinderen in de dagopvang en gastouderopvang daalde ten opzichte van een jaar eerder.
Dat blijkt uit de tweede kwartaalrapportage kinderopvang 2026 van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW). De rapportage brengt onder meer het gebruik van kinderopvang, uurtarieven, arbeidsparticipatie van ouders en het aantal opvanglocaties in beeld.
BSO groeit, dagopvang en gastouderopvang dalen
In het tweede kwartaal gingen gemiddeld 502.000 kinderen naar de BSO. Dat zijn er 19.000 meer dan in hetzelfde kwartaal van 2025, een stijging van 3,8%. In de dagopvang waren er 386.000 kinderen met kinderopvangtoeslag: 4.600 minder dan een jaar eerder (-1,2%). De gastouderopvang telde 65.000 kinderen, een daling van 6.700 (-9,3%).
Het totale aantal kinderen steeg op jaarbasis met 9.000, oftewel 1%. Het totaal is niet gelijk aan de optelsom van de aantallen per opvangsoort: kinderen die meerdere vormen van opvang gebruiken, worden in het totaal één keer meegeteld.
SZW wijst bij de verschuiving tussen dagopvang en BSO onder meer op demografie. Kinderen uit het relatief grote geboortecohort van 2021 bereikten in 2025 de basisschoolleeftijd. Daardoor verlieten zij de dagopvang en stroomden zij door naar de BSO. De ontwikkeling van één kwartaal is daarmee niet zonder meer een aanwijzing voor een structurele verandering in de vraag.
Gemiddeld gebruik blijft rond 66 uur per maand
Kinderen met kinderopvangtoeslag maakten gemiddeld 66 uur per maand gebruik van opvang. Dat is vrijwel gelijk aan het eerste kwartaal van 2026 en 0,3 uur minder dan in het tweede kwartaal van 2025.
De gemiddelden verschillen per opvangvorm. In de dagopvang ging het om 92,6 uur per kind per maand, in de BSO om 44,1 uur. Bij gastouderopvang was dat 72,4 uur voor kinderen tot en met 3 jaar en 41,9 uur voor kinderen van 4 tot en met 11 jaar. Dit zijn geregistreerde uren voor de kinderopvangtoeslag; ze staan niet automatisch gelijk aan contracturen of daadwerkelijke aanwezigheid.
Gemiddelde uurtarieven veranderden nauwelijks
De gemiddelde uurtarieven bleven tussen het eerste en tweede kwartaal vrijwel gelijk. Voor dagopvang bleef het gemiddelde € 11,62 en voor BSO € 10,58. Bij gastouderopvang voor kinderen tot en met 3 jaar was het gemiddelde € 8,77. Voor gastouderopvang van 4 tot en met 11 jaar daalde het met één cent naar € 8,66.
De gemiddelde tarieven lagen boven de maximumuurprijzen waarover kinderopvangtoeslag wordt berekend. Het verschil bedroeg € 0,39 per uur voor dagopvang (3,5%), € 0,60 voor BSO (6%), € 0,28 voor gastouderopvang tot 4 jaar (3,3%) en € 0,17 voor gastouderopvang van 4 tot en met 11 jaar (2%). Dit zijn landelijke gemiddelden. Het tarief van een individuele organisatie kan hoger of lager zijn, en het gemiddelde verschil zegt niet hoeveel een afzonderlijk huishouden zelf betaalt.
De tariefcijfers zijn gebaseerd op gegevens die organisaties aan Dienst Toeslagen leveren. SZW plaatst daarbij een voorbehoud: Dienst Toeslagen gebruikt die gegevens voor de uitvoering van de toeslagen en controleert ze niet met het doel een volledig representatief marktbeeld van de tarieven te maken.
Meer dagopvang- en BSO-locaties, minder gastouders
Ook het aantal geregistreerde opvanglocaties ontwikkelde zich verschillend per opvangvorm. Begin juli 2026 waren er 9.426 dagopvanglocaties en 8.495 BSO-locaties. Vergeleken met april kwamen er 24 dagopvanglocaties en 60 BSO-locaties bij.
Het aantal gastouderlocaties daalde in dezelfde periode met 238, naar 13.322. Daarmee zet de dalende lijn bij gastouderopvang door, terwijl het aantal dagopvang- en BSO-locaties verder toenam. De aantallen zijn gebaseerd op DUO-gegevens uit het Landelijk Register Kinderopvang; de peildatum is de eerste maandag van de maand.
Arbeidsparticipatie van ouders laat een gemengd beeld zien
Bij moeders met een jongste kind van 0 tot en met 11 jaar bedroeg de netto-arbeidsparticipatie 81,7%. Dat is 0,4 procentpunt lager dan een jaar eerder. Bij vaders in deze groep was de participatie 94,7%, een daling van 0,2 procentpunt.
Werkende moeders met jonge kinderen werkten gemiddeld 28,5 uur per week; vaders gemiddeld 39,3 uur. Beide gemiddelden waren vrijwel gelijk aan die van een jaar eerder. De cijfers laten dus niet op alle onderdelen dezelfde beweging zien: het gebruik van opvang nam toe, terwijl de arbeidsparticipatie van ouders met jonge kinderen licht daalde.
Bekijk de cijfers in de kwartaalmonitor
De kwartaalrapportage bevat veel cijfers die pas goed te duiden zijn wanneer je ze naast eerdere kwartalen en jaren legt. In de Kwartaalmonitor kinderopvang van Kinderopvang-Wijzer.nl kun je ontwikkelingen in onder meer tarieven, kinderopvanggebruik, opvanguren en arbeidsparticipatie per opvangvorm en periode volgen.
Bron: Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Tweede kwartaalrapportage kinderopvang 2026. Cijfers over tarieven zijn landelijke gemiddelden op basis van gegevenslevering aan Dienst Toeslagen; locatiecijfers zijn afkomstig uit het Landelijk Register Kinderopvang.