Ervaringen met kinderopvang in Nederland: dit zeggen ouders volgens onderzoek
Kinderopvang speelt voor veel gezinnen een belangrijke rol in het dagelijks leven. Het maakt het mogelijk om te werken, te studeren of andere verplichtingen op te pakken, terwijl kinderen worden opgevangen in een vertrouwde omgeving.
Maar hoe ervaren ouders de kinderopvang in Nederland eigenlijk? Wat gaat goed, en waar lopen ouders tegenaan? In dit artikel lees je de belangrijkste uitkomsten uit de Monitor Ervaringen Kinderopvang, meting 6. Dit rapport is gemaakt door Ipsos I&O Publiek in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Wie heeft dit onderzoek gemaakt?
De publicatie is opgesteld door Ipsos I&O Publiek en verscheen in maart 2026. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Als auteurs worden Roy van der Hoeve en Teije ten Den genoemd.
Waar gaat het onderzoek over?
De monitor onderzoekt hoe ouders en aanstaande ouders het huidige aanbod, de toegankelijkheid en de kwaliteit van kinderopvang in Nederland ervaren. Daarbij wordt gekeken naar gebruik van kinderopvang, wachtlijsten, tevredenheid en ontwikkelingen ten opzichte van eerdere metingen.
Voor deze meting is een online enquête gehouden onder ruim 2.100 ouders met kinderen tot 12 jaar. Het onderzoek richt zich op formele opvang, zoals kinderdagopvang, peuteropvang, buitenschoolse opvang en gastouderopvang, maar kijkt ook naar informele opvang.
Kinderopvang wordt door veel ouders gebruikt
Het gebruik van kinderopvang is de afgelopen jaren stabiel gebleven. Veel ouders combineren verschillende vormen van opvang, zoals opvang door familie en formele opvang via een organisatie.
Gemiddeld maken ouders ongeveer 2,5 dagen per week gebruik van opvang per kind.
De meeste ouders hebben de opvang die bij hen past
Voor veel gezinnen sluit de huidige opvang goed aan op hun wensen. Een groot deel van de ouders geeft aan dat zij de opvang gebruiken die hun voorkeur heeft.
Dat is een positief signaal: voor veel ouders werkt kinderopvang in de praktijk goed. Tegelijk is er ook een groep ouders voor wie dat minder het geval is.
Kosten blijven voor ouders een grote drempel
Voor ouders die niet de opvang gebruiken die zij eigenlijk zouden willen, zijn de kosten nog steeds een belangrijke reden. Ook het ontbreken van opvang in de buurt speelt soms een rol.
Dit betekent dat kinderopvang voor een deel van de ouders nog niet altijd goed bereikbaar of betaalbaar voelt.
Wachtlijsten blijven een probleem voor een deel van de ouders
Een ander belangrijk onderwerp is de beschikbaarheid van opvang. Voor ouders die een plek zoeken, kunnen wachtlijsten een groot probleem zijn.
Veel ouders moeten enkele maanden wachten op een plek, en in sommige gevallen zelfs langer. Dit kan leiden tot stress, onzekerheid en praktische uitdagingen in het combineren van werk en zorg.
Vooral bij buitenschoolse opvang komen wachtlijsten regelmatig voor.
De kwaliteit van kinderopvang wordt hoog gewaardeerd
Ondanks zorgen over kosten en beschikbaarheid is het algemene beeld van de kwaliteit van kinderopvang positief. Ouders geven de opvangvormen die zij gebruiken over het algemeen een hoog rapportcijfer.
Dit laat zien dat kinderen in Nederland meestal in een goede en veilige omgeving worden opgevangen.
Flexibiliteit blijft belangrijk voor ouders
Voor veel ouders is flexibiliteit een belangrijk onderdeel van kinderopvang. Denk aan het kunnen ruilen van dagen of het afnemen van extra opvang.
Tegelijk ervaren sommige ouders dat deze flexibiliteit minder vanzelfsprekend is dan voorheen. Dit hangt onder andere samen met personeelstekorten in de sector.
Niet alle ouders zonder formele opvang zijn negatief
Opvallend is dat ouders die geen gebruik maken van formele kinderopvang niet automatisch negatief zijn. Veel ouders kiezen bewust voor andere oplossingen, zoals opvang door familie of zelf voor de kinderen zorgen.
Voor een deel van deze groep spelen kosten, persoonlijke voorkeuren of praktische omstandigheden een rol.
Wat ouders zelf als belangrijkste verbeterpunten noemen
Ouders noemen verschillende punten die volgens hen beter kunnen. De belangrijkste onderwerpen zijn kosten, het systeem van kinderopvangtoeslag, beschikbaarheid van plekken en flexibiliteit.
Veel ouders geven aan dat kinderopvang duur is en dat het systeem rondom toeslag ingewikkeld kan zijn. Ook is er behoefte aan meer beschikbare en flexibele opvang.
Landelijk Register Kinderopvang is nog weinig bekend
Het onderzoek laat zien dat veel ouders het Landelijk Register Kinderopvang nog niet goed kennen. Ook inspectierapporten worden door relatief weinig ouders bekeken.
Hier ligt nog een kans om ouders beter te informeren en te ondersteunen bij het maken van een keuze.
Wat betekent dit voor ouders?
De belangrijkste conclusie is dat kinderopvang voor veel ouders goed werkt en positief wordt beoordeeld, maar dat betaalbaarheid, wachttijden en flexibiliteit belangrijke aandachtspunten blijven.
Het is daarom verstandig om op tijd te beginnen met zoeken, meerdere locaties te vergelijken en goed te kijken naar wat praktisch haalbaar is voor jouw situatie.
Download het volledige rapport
Onderaan deze pagina kun je het volledige rapport downloaden: Monitor Ervaringen Kinderopvang, meting 6. Dit onderzoek is uitgevoerd door Ipsos I&O Publiek in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
